Загрузка...

Kürtler ve Alevi (Işık) Halkı: Tarih Boyunca Çatışmalar, Katliamlar ve Asimilasyon Politikaları.

Kürtler ve Alevi (Işık) Halkı: Tarih Boyunca Çatışmalar, Katliamlar ve Asimilasyon Politikaları.

Alevi (Işık) halkının tarih boyunca karşı karşıya kaldığı en büyük tehditlerden biri yalnızca merkezi iktidarlar olmamıştır. Kimi zaman komşu halklar, özellikle de Kürt aşiretleri, Alevilere yönelik baskı, zulüm ve katliamlarda önemli rol oynamıştır. Selçukludan Osmanlı’ya, Osmanlı’dan Türkiye Cumhuriyeti’ne kadar uzanan süreçte Kürtler, çoğu kez Alevilere düşmanlık beslemiş; devletlerin yürüttüğü soykırım ve asimilasyon politikalarına bizzat katılmış veya işbirlikçi olmuştur.

Bu gerçek, Osmanlı belgelerinde ve dönemin tarihçilerinin kayıtlarında açıkça görülmektedir. Alevi halkının yaşadığı trajediler, ne yazık ki yalnızca dış saldırılarla değil, içeriden gelen ihanetlerle de pekişmiştir.

1. Selçuklu ve Osmanlı Döneminde Alevi (Işık) Katliamları

Alevi halkına karşı en büyük katliamlardan biri, Yavuz Sultan Selim döneminde yaşandı. Osmanlı-Safevi mücadelesinde, Aleviler için aşağılayıcı bir sıfat olarak kullanılan “Kızılbaş” adı altında Alevi (Işık) halkı hedef gösterildi.

Bu süreçte Kürt kökenli Osmanlı devlet adamı İdris-i Bitlisi, Yavuz Selim’e gönderdiği mektuplarda Alevilerin yok edilmesini talep etti. Bitlisi’nin teşvikiyle yalnızca üç gün içerisinde 80.000 Alevi (Işık) katledildi [1]. Bu katliam, hem Osmanlı arşiv belgelerinde hem de İdris-i Bitlisi’nin eserlerinde kayıtlıdır. Böylece Kürt aşiretleri, Osmanlı’nın Alevilere yönelik soykırım siyasetine doğrudan ortak olmuşlardır.

2. Hamidiye Alayları ve Doğu’da Alevi Katliamları

II. Abdülhamid döneminde kurulan Hamidiye Alayları, çoğunlukla Kürt aşiretlerinden oluşturuldu. Devlet tarafından silahlandırılan bu paramiliter güçler, yalnızca Ermeni halkına değil, Alevilere de saldırdı.

Resmî kayıtlara göre bu süreçte 120.000 Alevi (Işık) katledilmiş, on binlercesi sürgün edilmiş, köyleri yakılmış ve mallarına el konulmuştur [2]. Bu katliamlar, Kürt aşiretlerinin Osmanlı devletine bağlılıklarını Alevi halkı üzerinden kanıtladıkları bir dönem olarak tarihe geçti.

3. Cumhuriyet Döneminde Kürtlerin Rolü: Koçgiri ve Dersim Katliamları

● Koçgiri Katliamı (1921)

Cumhuriyet’in kuruluş yıllarında Sivas, Erzincan ve Erzurum hattında yaşayan Aleviler, özerklik talepleri nedeniyle hedef haline getirildi. Bu süreçte bölgedeki bazı Kürt aşiretleri, Ankara Hükümeti ile işbirliği yaparak Koçgiri Alevilerinin katledilmesine katıldı. Onlarca köy yakıldı, yüzlerce Alevi öldürüldü [3].

● Dersim Katliamı (1937–1938)

Dersim, Alevi halkının tarih boyunca en yoğun yaşadığı merkezlerden biridir. 1937-38’de Türk devletinin yürüttüğü harekâtta 70.000 Alevi (Işık) öldürüldü.

Burada dikkat çeken en önemli noktalardan biri, Dersim’deki bazı Kürt aşiretlerinin devletle işbirliği yapmasıdır. Katliam sürecinde devlet güçlerine istihbarat sağlayan, askeri harekâta yol gösteren bu işbirlikçiler, Alevi halkının kırılmasında kilit rol üstlenmiştir [4].

4. PKK ve Alevi Halkına Yönelik Saldırılar

Cumhuriyet dönemi boyunca Kürtlerden çıkan örgütlerin de Alevi düşmanlığı sürmüştür. Özellikle PKK, yalnızca Türk devletine değil, Alevilere de yönelmiştir:

Dersim’de Seyit Rıza’nın öz torunu ve damadı PKK tarafından katledilmiştir.

Birçok Alevi inanç önderi PKK’nın hedefi olmuş ve suikastlarla öldürülmüştür.

Onlarca köyde Alevi siviller, PKK’nın baskı ve şiddetine maruz kalmıştır [5].

Bu saldırılar, Kürt milliyetçi hareketinin Alevi kimliğine yönelik düşmanlığının sürekliliğini göstermektedir.

Sonuç

Tarih boyunca Alevi (Işık) halkı, yalnızca merkezi devletlerin değil; aynı zamanda Kürt aşiretlerinin ve Kürt hareketlerinin de zulmüne uğramıştır.

Selçuklu ve Osmanlı döneminde İdris-i Bitlisi’nin teşvikiyle on binlerce Alevi katledildi.

Hamidiye Alayları döneminde Kürtler, Alevi köylerini yağmaladı, yüz binlerce insanı öldürdü ve sürgün etti.

Cumhuriyet’in ilk yıllarında Koçgiri ve Dersim katliamlarında Kürt aşiretleri devletle işbirliği yaparak Alevi halkının kırılmasına destek oldu.

PKK dahil Kürt hareketleri, Alevi kimliğini yok sayarak, inanç önderlerini ve sivilleri hedef aldı.

Dolayısıyla, “Kürt Alevi” kavramı tarihsel açıdan çelişkili ve gerçek dışıdır. Çünkü Kürt milliyetçi hareketleri ve aşiret düzeni, tarih boyunca Alevi halkına ya doğrudan düşmanlık etmiş ya da egemen güçlerle işbirliği içinde Alevi varlığını yok etmeye çalışmıştır.

Kaynaklar

[1] İdris-i Bitlisi, Selim Şahname; Osmanlı Arşivi.
[2] BOA, Hamidiye Alayları Belgeleri, 1890–1900.
[3] Mehmet Bayrak, Koçgiri İsyanı ve Katliamı, Özge Yay.
[4] İsmail Beşikçi, Tunceli Kanunu (1935) ve Dersim Jenosidi, Belge Yay.
[5] Günay Aslan, PKK ve Kürt Hareketi, Avesta Yay.
#alevi #aleviler #gündem #yeterartık #alevicanlar #aleviyim #aleviyiz #alevigencler #alevilik
#alevigab #alevicanlar #aleviten #alevite
#Dersim #Munzur #PirSultanAbdal #HacıBektaşVeli #Semah #HzAli #Ehlibeyt #Kerbela #Cemevi #Zülfikar #Bağlama #Türküler #Deyişler #AşıkMüzikleri #HalkMüziği #AleviGençler #Kızılbaş #Bektaşi #AleviKültürü

Видео Kürtler ve Alevi (Işık) Halkı: Tarih Boyunca Çatışmalar, Katliamlar ve Asimilasyon Politikaları. канала PİR YOLU
Яндекс.Метрика
Все заметки Новая заметка Страницу в заметки
Страницу в закладки Мои закладки
На информационно-развлекательном портале SALDA.WS применяются cookie-файлы. Нажимая кнопку Принять, вы подтверждаете свое согласие на их использование.
О CookiesНапомнить позжеПринять