5 ഭരണഘടനാ റിട്ടുകൾ | 5 Types of Writs

മൗലികാവകാശങ്ങൾ ലംഘിക്കപ്പെടുമ്പോൾ അവ പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ സുപ്രീം കോടതിക്കും ഹൈക്കോടതിക്കും നൽകിയിട്ടുള്ള പ്രത്യേക അധികാരങ്ങളാണ് റിട്ടുകൾ. ഓരോ റിട്ടിന്റെയും അർത്ഥം, ഉപയോഗം, പ്രസക്തമായ കോടതി വിധികൾ എന്നിവ ഈ വീഡിയോയിൽ വിശദമായി ചർച്ച ചെയ്യുന്നു.

ഉള്ളടക്കം (Topics Covered):
1. ഹേബിയസ് കോർപ്പസ് (Habeas Corpus - 'ശരീരം ഹാജരാക്കുക')
നിയമവിരുദ്ധമായി ഒരാളെ തടവിൽ വയ്ക്കുമ്പോൾ അയാളെ മോചിപ്പിക്കാൻ ഈ റിട്ട് ഉപയോഗിക്കുന്നു.

ആർക്കൊക്കെ അപേക്ഷിക്കാം: തടവിലാക്കപ്പെട്ട വ്യക്തിക്കോ, അയാളുടെ ബന്ധുക്കൾക്കോ സുഹൃത്തുക്കൾക്കോ അപേക്ഷിക്കാം. തടവറയിൽ നിന്ന് എഴുതുന്ന ഒരു പോസ്റ്റ് കാർഡ് പോലും ഹേബിയസ് കോർപ്പസ് ഹർജിയായി കോടതി സ്വീകരിക്കാറുണ്ട്.

Kanu Sanyal v. District Magistrate: ഈ കേസിൽ, തടവിലാക്കപ്പെട്ട വ്യക്തിയെ നേരിട്ട് കോടതിയിൽ ഹാജരാക്കുന്നത് നിർബന്ധമല്ലെന്നും, തടങ്കലിന്റെ നിയമസാധുത പരിശോധിച്ചാൽ മതിയെന്നും സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കി.

2. മാൻഡമസ് (Mandamus - 'ഞങ്ങൾ കൽപ്പിക്കുന്നു')
ഒരു സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥനോ അതോറിറ്റിയോ തങ്ങളുടെ പൊതുവായ കടമ (Public Duty) ചെയ്യുന്നതിൽ പരാജയപ്പെടുമ്പോൾ അത് ചെയ്യാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ട് കോടതി പുറപ്പെടുവിക്കുന്ന ഉത്തരവാണിത്.

പരിമിതികൾ: രാഷ്ട്രപതി, ഗവർണർ എന്നിവർക്കെതിരെ ഇത് പുറപ്പെടുവിക്കാൻ കഴിയില്ല. കൂടാതെ സ്വകാര്യ വ്യക്തികൾക്കെതിരെയും മാൻഡമസ് നൽകാൻ കഴിയില്ല.

3. സെർഷ്യോററി (Certiorari - 'സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നത്')
കീഴ്ക്കോടതികളോ ട്രിബ്യൂണലുകളോ പുറപ്പെടുവിച്ച തെറ്റായ ഉത്തരവുകൾ റദ്ദാക്കാൻ (Quash) ഈ റിട്ട് ഉപയോഗിക്കുന്നു.

Syed Yakoob v. Radha Krishnan: നിയമപരമായ പിഴവുകൾ തിരുത്താൻ സെർഷ്യോററി ഉപയോഗിക്കാം, എന്നാൽ വസ്തുതാപരമായ പിഴവുകൾക്ക് (Error of Fact) ഇത് ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയില്ല.

ശ്രദ്ധിക്കുക: നിയമസഭകൾ പാസാക്കുന്ന നിയമങ്ങൾ (Legislation) റദ്ദാക്കാൻ ഈ റിട്ട് ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയില്ല (Murali v. Returning Officer).

4. പ്രൊഹിബിഷൻ (Prohibition - 'തടയുക')
കീഴ്ക്കോടതികൾ അവരുടെ അധികാരപരിധി ലംഘിക്കുന്നത് തടയാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.

സെർഷ്യോററിയും പ്രൊഹിബിഷനും: വിധി വരുന്നതിന് മുൻപ് നടപടികൾ തടയാൻ 'പ്രൊഹിബിഷനും', വിധി വന്ന ശേഷം അത് റദ്ദാക്കാൻ 'സെർഷ്യോററിയും' ഉപയോഗിക്കുന്നു.

5. ക്വോ വാറന്റോ (Quo Warranto - 'എന്ത് അധികാരത്തിൽ')
ഒരു വ്യക്തി ഒരു പൊതു പദവി (Public Office) വഹിക്കുന്നത് ഏത് അധികാരത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് എന്ന് കോടതി ചോദിക്കുന്ന രീതിയാണിത്.

അർഹത: ആ പദവിയിൽ തുടരാൻ ആ വ്യക്തിക്ക് നിയമപരമായി അർഹതയില്ലെങ്കിൽ കോടതി അയാളെ ആ സ്ഥാനത്ത് നിന്ന് നീക്കം ചെയ്യും. ഏതൊരു പൗരനും പൊതുതാൽപ്പര്യപ്രകാരം ഈ റിട്ട് ആവശ്യപ്പെടാം.

സംഗ്രഹം (Summary):
റിട്ടുകൾ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ഏകപക്ഷീയമായ തീരുമാനങ്ങളിൽ നിന്ന് പൗരന്മാരെ സംരക്ഷിക്കുന്നു. ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 32 പ്രകാരം സുപ്രീം കോടതിയെയും, ആർട്ടിക്കിൾ 226 പ്രകാരം ഹൈക്കോടതിയെയും ഇത്തരം ആവശ്യങ്ങൾക്കായി സമീപിക്കാം.

Видео 5 ഭരണഘടനാ റിട്ടുകൾ | 5 Types of Writs канала Legal Studies